Endonezya ada seyahati deneyimim her adanın ayrı bir karakter taşıdığını gösterdi. Bali'den başladım, oradan doğuya doğru küçük adalara geçtim. Tekne yolculukları başlı başına bir deneyimdi. Endonezya ada seyahatinde tekne transferlerinin programı hiçbir zaman garantili değil. "9'da kalkar" denen tekne 11'de kalktı. "İki saat sürer" denilen yolculuk denizdeki rüzgara göre üçe dört saate uzadı. Bu belirsizliği kabul etmek birkaç günlük deneyimin ardından kolaylaştı; direnmek hiçbir şeyi değiştirmiyor. Tekne konforu da ciddi bir faktör. Küçük adalara giden teknelerin bir kısmı çok mütevazı; güverte açık, güneş altında, deniz suyu üstünüze geliyor. Bir süre sonra bunu sorun olarak görmemeye başladım; zaten ada ortamına girdiğinizde her şey normalleşiyor. Endonezya ada seyahatinde en büyük öğrenim farklı adaların farklı kurallara sahip olduğuydu. Bir adada gürültülü müzik normalken diğerinde dini saygı bekleniyor. Giyim kuralları, yemek kültürü, misafirperverlik biçimleri değişiyor. Araştırmadan gitmek bazen yanlış anlaşılmalara yol açtı. Pratik öneriler: Tekne transferleri için en az bir, tercihen iki gün tampon süre bırakın uçuş tarihlerinden önce. Deniz tutması yaşıyorsanız ilaç alın, balmumu kulak tıkacı alın. Ve her adaya açık bir gözle gelin; önceki adayla kıyaslamayın. Endonezya ada seyahati en güzelini karşılaştırmayı bıraktığınızda veriyor.