Methilen mavisi preparat boyama, mikrobiyoloji ve biyoloji derslerinde en çok kullanılan tekniklerden biridir. Renksiz veya şeffaf yapıların, özellikle bakterilerin, kontrastını artırarak mikroskop altında net biçimde görünmesini sağlar. **Methilen mavisi nedir?** Methilen mavisi, hücre çekirdeğindeki DNA ve RNA gibi asidik yapılara bağlanan bazik bir boya maddesidir. Hücre içindeki negatif yüklü yapıları mavi renkte boyayarak kontrast sağlar. Düşük toksisitesi ve kolay bulunabilirliği nedeniyle başlangıç düzeyi laboratuvar çalışmaları için tercih edilir. **Ön koşullar** - Işık mikroskobu (en az 400x büyütme için 40x objektif) - Lam ve lamel - Methilen mavisi çözeltisi (%0,1 veya %0,5, hazır çözelti veya toz + damıtılmış su) - Damlalık - Kağıt havlu - İncelenecek materyal (ağız sürüntüsü, soğan zarı, bakteri kültürü) **Adım 1: Preparatı hazırlayın** Methilen mavisi preparat boyama işlemi iki farklı şekilde yapılabilir: *Islak preparat (canlı gözlem için):* 1. Lam üzerine bir damla damıtılmış su damlayın. 2. Örneği suya yayın (ağız sürüntüsü için steril kürdan veya pamuklu çubuk kullanın). 3. Lamel kapatmadan önce bir damla methilen mavisi damlayın. 4. Lameli yatırarak kapatın. *Sabit preparat (daha net görüntü için):* 1. Lam üzerine örneği yayın, hava ile kurumaya bırakın. 2. Lamı alevden (alkol lambası veya çakmak) 3-4 kez hızla geçirin. Bu işlem hücreleri lama sabitler. 3. Methilen mavisi çözeltisini preparatın üzerine dökün, 1-2 dakika bekleyin. 4. Yavaşça akan suyla fazla boyayı durulayın. 5. Kağıt havluyla köşelerden hafifçe kurulayın. 6. Lamel kapatın. **Adım 2: Mikroskopta inceleyin** 1. 10x objektifle başlayın, genel yapıyı bulun. 2. 40x'e geçerek hücreleri inceleyin. 3. İmmersion yağı kullanılabiliyorsa 100x objektifle bakteri hücrelerini bireysel olarak görebilirsiniz. Methilen mavisi preparat boyama sonucunda şunları görmeyi bekleyin: - Koyu mavi boyalı hücre çekirdekleri - Daha açık mavi tonda sitoplazmik yapılar - Bakterilerde koyu mavi boyalı bireysel hücreler **Adım 3: Ağız sürüntüsü ile pratik uygulama** Başlangıç için en kolay materyal ağız sürüntüsüdür: 1. Steril pamuklu çubuğu alt diş etine sürtün. 2. Çubuğu lamın ortasına dairesel hareketle yayın. 3. Kurumaya bırakın, ısı sabitleyin. 4. Methilen mavisi uygulayın. 5. Durulayın ve kurulayın. Sonuçta epitel hücreleri ve aralarında bakteri kolonileri görünecektir. **Boyama konsantrasyonu hakkında not** %0,1 konsantrasyon hafif boyadığı için ince detaylar kayboluyor görünebilir. %0,5 daha koyu kontrast sağlar ama arka planı da boyar. Denge için 30 saniye-1 dakika bekleyip hemen durulayın. **Yaygın hatalar** - Durulama yapmamak: Fazla boya arka planı mavi yapar, hücreleri gizler. - Isı sabitlemeyi atlamak: Sabitleme yapılmazsa durulama sırasında örnek yıkanır. - Çok kalın sürmek: Örneği çok kalın yayan preparat gözlenemez. İnce, tek katman yeterlidir.