Laboratuvar güvenliği bence öğrencilik döneminde en az teknik bilgi kadar önemli. Yıllar içinde gördüğüm hataların büyük çoğunluğu deneyimsizlikten değil, küçük rutinlerin atlanmasından kaynaklanıyordu. Bu rehberde günlük çalışmada uyguladığım sırayı paylaşıyorum. Adım 1: Giriş öncesi hazırlık. Laboratuvara girmeden önce o gün yapacağınız işin protokolünü mutlaka okuyun. Kullanılacak kimyasalların güvenlik bilgi formlarını (SDS) gözden geçirin. Risk değerlendirmesi yapmak için 5 dakika ayırmak, sonradan saatlik temizliklere yol açmaktan kaçındırır. Çalışacağınız tezgâhın yakınında acil duş, göz duşu ve yangın söndürücünün yerini tekrar gözlemleyin. Adım 2: Kişisel koruyucu donanım. Önlük yıpranmamış olsun, kollarını kapatsın. Eldiven seçimi kimyasala göre değişir. Nitril çoğu organik çözücüye iyi direnç gösterir ama tüm çözücüler için tek çözüm değil. Gözlük her zaman, kontakt lens kullanıyorsanız özellikle dikkatli olun. Uzun saç bağlanmalı, açık ayakkabı kesinlikle olmaz. Adım 3: Çekme ocağı kullanımı. Uçucu, kötü kokulu, toksik veya yanıcı her şey çekme ocağında çalışılır. Camı çalışma yüksekliğine kadar indirmek hem güvenlik hem de hava akışı açısından kritik. Çekme ocağı içinde gereksiz malzeme bulundurmayın, hava akışı bozulur. Adım 4: Cam malzeme kontrolü. Kullanmadan önce çatlak, kılcal kırık veya kötü kapatılmış musluk var mı bakın. Vakum altında çalışacak cam mutlaka kalın duvarlı ve hasarsız olmalı. Yuvarlak dipli balonu açık tezgâhta dik bırakmayın, devrilir. Adım 5: Isıtma ve karıştırma. Açık alev neredeyse her zaman kaçınılması gereken bir seçim. Yağ banyosu, ısıtıcı tabla, ısıtıcı manto gibi alternatifler tercih edilir. Karıştırıcı tabla seçerken numune hacmine uygun mıknatıs kullanın, küçük mıknatıs büyük numuneyi homojen karıştırmaz. Adım 6: Kimyasal saklama ve uyumluluk. Asit ve baz aynı dolapta yan yana durmaz. Oksitleyici ile organik çözücü ayrı bölmelerde saklanır. Etiketsiz şişe asla olmaz, bilinmeyen şişeyi açmadan önce sorumlu kişiye ulaşın. Adım 7: Atık yönetimi. Organik atıklar, halojenli organik atıklar, sulu asidik ve sulu bazik atıklar ayrı bidonlara gider. Bidonların etiketleri günlük olarak güncellenir. Kazara karıştırma laboratuvar yangınlarının önemli bir nedeni. Adım 8: Bitişte temizlik. Çalışma alanını dezenfekte edin, kullanılan malzemeyi yıkayıp yerine koyun. Çekme ocağını boşaltın. Defter not tutmayı tamamlayın, eksik kalan deney detayını ertesi gün hatırlamak nadiren mümkün oluyor. Son olarak, kazaların büyük çoğunluğu yorgun ve aceleci çalışma anlarında oluyor. Programı sıkıştırmaktan çok bir adımı sona ertelemek her zaman daha güvenli bir tercih.